Nog altijd moeders lievelingetje

    De meeste ouders houden van hun kinderen. Maar dat wil niet zeggen dat zij de verschillen tussen hen niet zien. En dat maakt dat ze zich in hun ene kind makkelijker kunnen verplaatsen dan in het andere. Je kunt misschien zeggen: zich met het ene meer verwant voelen dan met het andere. En dat leidt tot verschillen in de manier waarop zij met hun kinderen omgaan. Met hun ene kind gaat hen dat makkelijker af dan met het andere.
Maar sommige ouders lijken die verschillen niét te kunnen hanteren.  Dat kan onder meer maken dat er in een gezin een lievelingetje ontstaat. Uit onderzoek is al bekend dat dit op alle kinderen uit een gezin, inclusief het lievelingetje, een negatieve invloed heeft. Bij de andere kinderen groeit een stille wrok jegens de ouders en het favoriete broertje of zusje. En dit uitverkoren kind voelt enerzijds deze wrok en gaat er anderzijds onder gebukt dat het moet voldoen aan de speciale verwachtingen van de ouders dat het zich ook als bijzonder kind zal gedragen.
Amerikaanse psychologen wilden weten of deze gezinsverhoudingen doorwerken tot in de volwassenheid. Dat bleek zo te zijn, zelfs tot in de middelbare leeftijd. Het betrof hier het voortrekken door de moeder. In de stad Boston deden 275 moeders tussen zestig en zeventig jaar mee, met ten minste twee nog in leven zijnde kinderen, in totaal 671 zonen en dochters. Het onderzoek bestond uit interviews met moeders en kinderen afzonderlijk over hoe het vroeger thuis toeging. Daarbij werd speciaal ook gevraagd naar eventuele conflicten met een bepaald kind en of er ook eentje was dat emotioneel werd voorgetrokken. Ook werd onder andere aan moeder gevraagd van wie van de kinderen ze verwachtte dat die voor haar zou zorgen als zij ziek of gebrekkig zou worden. Als vroeger sprake was van een lievelingetje en een moeder nog steeds dat kind noemde als degene van wie zij zorg verwachtte ging dat significant vaak samen met meer verschijnselen van neerslachtigheid bij al haar volwassen kinderen, vergeleken met de kinderen in het algemeen.

(Bron: Karl Pillemer e.a. Mothers’ Differentiation and Depressive Symptoms Among Adult Children. Journal of Mariage and Family, 72, 2, 333, 2010)

(Deel I Hoofdstuk Plaats in de kinderrij Kinderen onder elkaar)